Jack Kerouac | De ongecensureerde jubileumeditie | Amsterdam : De Bezige Bij(2007), 336 pgs., vertaling Guido Golüke, isbn 9789023426387
Gelezen 25.12.2007

On the Road is nog steeds een zeer leesbare pageturner, zeker als je zelf On the Road bent. Het hele gevoel dat het boek uitstraalt, de karakters, de archetypen; ik wist niet dat er zo'n oerbron bestond voor het puberale hippiedom. Verslaving aan het zoeken naar kicks. De vroege uitwassen daarvan gepersonifieerd in de junk Burroughs en zijn entourage. De romantiek van dronkenschap, sex, roes en baldadigheid komt verbluffend samen in dit boek.
Wat me ook trof is dat de - soms wat aangezette - antiburgelijkheid vanuit ons huidige perspectief zo kinderachtig overkomt. Dat is misschien ook waarom boeken als Ik Jan Cremer zo ver achterhaald zijn.
On the Road moet je zeker lezen in het perspectief van de tijd dat het populair was, maar vergeet ook niet dat het verhaal vlak na de oorlog speelt. Het is een boek uit de jaren vijftig terwijl we geneigd zijn het te lezen als een jaren zestig verhaal.
De figuren in het boek komen soms op me over als een soort intellectuele Hells Angels, legitieme outcasts. On the Road is natuurlijk ook het boek dat de losgeslagen moraal van WOII-veteranen weergeeft. Dat is nergens heel expliciet, maar het zijn vooral de figuren die Jack op zijn reis toevallig tegenkomt, de lifters en de gekken, die het boek ook een bittere ondertoon meegeven. Dat zijn de werkelijke losers. Want de hoogbegaafde thrill-seekers bellen over het algemeen naar moeders als het geld op is. Uitzondering daarop is ADHD klant Neal Cassady, de werkelijke hoofdpersoon in het verhaal. Hij moet echt stelen om te overleven, zowel in materieel als sociaal opzicht eigent hij zich de wereld toe omdat hij anders niets krijgt. Wonderbaarlijk daarbij is dat de heren soms wel erg ver komen op een lege tank benzine en dat ze voor ervaren drinkers met zijn allen wel erg dronken kunnen worden van een enkele fles drank, maar dat geeft het boek ook wel de flair van het in een ruk op een rol geschreven verhaal (de scroll version). Het is duidelijk dat het losgeslagen en onconventionele gedrag van Cassady in On the Road steeds de grens markeert tussen high en low culture, met Kerouac zelf als degene die tussen beide werelden probeert te balanceren, maar wat mij betreft is vanaf de eerste letters duidelijk dat hij aan de veilige kant gaat landen. Je bent schrijver of je bent het niet.
Labels: boek, boek klassieken